10/09/2015

Het echte economische effect van een vluchteling

Afgelopen week schaarde Mercedes zich bij de Duitsers die de Syrische vluchtelingen welkom heten. De autofabrikant heeft werk voor ze, zo meldde het NRC. Het is een wat oneigenlijk perspectief, de arbeidsmarkt. De Syriërs ontvluchten een bizar bloedige oorlog. De zoektocht naar werk zal niet direct op hun netvlies staan. Toch hoor je het argument wel vaker. In krimpregio´s kunnen vluchtelingen voor nieuwe dynamiek zorgen. Ook Overijsselse bedrijven werven bijvoorbeeld technisch personeel ver over de landsgrenzen. De vluchtelingen zouden een deel van de oplossing kunnen zijn.

 

De integratiebarometer 2014 van Vluchtelingenwerk Nederland laat een genuanceerd beeld zien [1]. De arbeidsparticipatie van vluchtelingen is gemiddeld laag. Er zijn wel grote verschillen. Die hangen samen met land van herkomst en bijvoorbeeld opleidingsniveau, kennis van de taal en gezondheid. De barometer concludeert dat actief beleid noodzakelijk is, afgestemd op de concrete situatie van de vluchteling.

Kader Abdolah, schrijver en zelf vluchteling, beschrijft in ´Papegaai vloog over de IJssel´ de komst  van een groep vluchtelingen in Zalk en andere dorpen langs de IJssel. De integratie gaat met horten en stoten. Hij hangt van toevallige ontmoetingen, misverstanden en plotselinge liefdes aan elkaar.  Het is een ontroerend en toch ook optimistisch beeld dat hij schetst. Met veel van de romanpersonages loopt het goed af. Ze vinden werk. Ze trouwen.  Veel hangt af van contact met Nederlanders. Als zij en wij er energie in stoppen, zullen ze integreren en onze economie versterken [2].

Maar het echte economische effect van de huidige vluchtelingencrisis is wellicht fundamenteler. Europa is rijk. Dat bepaalt onze gebruikelijk houding. Die is angstig [3]. Logisch… we hebben immers veel te verliezen. Willen mensen niet teveel ons? Maar nu ontdekken we een andere houding: we kunnen ook delen. Europa is niet het Avondland dat langzaam aan behoudzucht, vergrijzing en verkalkte procedures ten onder gaat. We hebben de wereld wat te bieden: vrijheid, veiligheid, een manier van leven. We zijn een trots Europa dat voor zijn waarden staat. Dat geeft energie en hoop voor de toekomst.

 

Voetnoten:

  1. https://www.vluchtelingenwerk.nl/sites/public/Vluchtelingenwerk/Publicaties/VWNIntegratiebarometer2014.pdf
  2. Op 7 oktober, om 16.00 uur zal Heleen Mees in het stadhuis van Hengelo een lezing geven over de toekomst van arbeidsmigratie. Zij zal een internationale vergelijking maken van het beleid hierover.
  3. Zie ook Dominique Moisi: de geopolitiek van emotie, hoe culturen van amgst, vernederig en hoop de wereld veranderen, Nieuw Amsterdam, 2009.