Studies door derden

Weak Signals

In een veranderende wereld is het opkomen van nieuwe vraagstukken echter onvermijdelijk en er zitten dus blinde vlekken in de resultaten van de eerdere verkenningen. Met het primaire bestaansdoel van het Trendbureau Overijssel voor ogen is er een prikkel om deze blinde vlekken zichtbaar te maken en is in 2010 het project ‘Scannen naar emerging issues voor Overijssel’ gestart. Dit project had als doelstelling opkomende, nieuwe maatschappelijke onderwerpen te identificeren, die van belang kunnen zijn voor de provincie Overijssel, maar nog niet op de beleidsagenda staan.

 

Met de input voortkomend uit brainstormsessies en diepte interviews met specialisten is er door TNO een rapport ‘Scannen naar emerging issues’ opgeleverd.

 

 

 

Mindmaps

In de bronnen zijn enkele honderden onderwerpen geïdentificeerd, van research op het gebied van nieuwe productie en consumptie, tot het opkomen van nieuwe vraagstukken rond ethiek. Dit is een groot scala aan mogelijke onderwerpen, op basis waarvan de stuurgroep een selectie van onderwerpen heeft gemaakt. Deze onderwerpen zijn nader geanalyseerd en geclusterd tot emerging issues. In diverse werkateliers zijn deze besproken en aangevuld met andere mogelijke issues.

Emerging issues gegroepeerd naar thema
Er zijn in totaal 27 emerging issues geselecteerd. Bij deze selectie was, naast een inschatting van de impact, ook een belangrijk criterium of Overijsselse actoren ‘iets met de ontwikkeling moeten of kunnen’. Hierboven staan deze emerging issues weergegeven, gegroepeerd naar thema. Al deze issues kunt u vinden via onderstaande links, die verwijzen naar mindmaps.

 

 

 

RMO Rapport

In haar onderzoek ‘Nieuwe ronde, nieuwe kansen’ concludeert de Raad voor Maatschappelijke Ontwikkelingen (RMO), dat de mogelijkheden voor Nederlanders om te stijgen op de sociaal-maatschappelijke ladder lijken af te nemen. Zo blijkt dat bijna driekwart van de Nederlanders (73 procent) denkt dat toekomstige generaties het slechter krijgen dan de mensen van nu.

Volgens de RMO is het onderwijs niet meer de maatschappelijke verheffingsmachine die het jarenlang was. In plaats daarvan is het opleidingsniveau gaandeweg zélf een belangrijke scheidslijn in de samenleving. Onderwijs is een soort ‘verdelingsmechanisme’ geworden: kinderen van lager opgeleiden worden al vroeg in hun schoolcarrière voorgesorteerd naar een onderwijspad dat hun minder kans biedt hun talent te ontplooien. Dat kan er toe leiden dat groepen mensen zich van elkaar verwijderen op domeinen als onderwijs, wonen of in de democratie.

De bevindingen van de RMO geven de noodzaak aan om na te denken over mogelijkheden tot sociale mobiliteit en de rol van onderwijs daarin. De Raad adviseert de overheid ervoor te zorgen kinderen de kans te blijven geven hun talenten te ontwikkelen, ongeacht de achtergrond van hun ouders. Zo zouden de mogelijkheden om op oudere leeftijd bij te leren, moeten worden verbeterd.

Zonnestormen

Volgens Katheryn Sullivan van de Amerikaanse Nationale Oceanische en Atmosferische Dienst (NOAA) vormen zonnestormen een steeds groter risico voor belangrijke infrastuctuur, zoals communicatiesatellieten, navigatiesystemen en elektrische zendapparatuur. De verwachting is dat de zonnestormen in 2013 hun hoogtepunt bereiken. Volgens Sullivan moet men zich opmaken voor ‘potentieel rampzalige effecten’.

Een zelfde soort waarschuwing werd ook al eerder afgegeven door de NASA in een rapport over de worst-case scenario voor zonnestormen. Hierin werd gerefereerd aan een eerdere zonnestorm in 1859: ‘Een herhaling van de uitbarsting in 1859, in deze tijd, zal aanzienlijk zwaardere (en mogelijke catastrofale) gevolgen hebben en zorgen voor sociale en economische onrust. Gevolgen zouden direct merkbaar zijn en in direct afhankelijke systemen, zoals de aanvoer van drinkbaar water, koeling van bederfelijk voedsel en medicijnen, rioleringssystemen, verwarming, telefoonnetwerken, brandstoftoevoer, enz. De gevolgen kunnen verwoestend zijn voor de moderne samenleving die afhankelijk is van talloze geavanceerde systemen’, aldus het rapport.

 

De enorme risico’s waaraan ons elektriciteitsnetwerk blootstaat, lijken niet zomaar te kunnen worden vermeden. Dit kan voor de overheid betekenen dat zij een rol op zich moet gaan nemen op het gebied van algemene voorlichting, het verbeteren van kwetsbare infrastructuur (bv. andere soorten technologieën) en het ontwikkelen van geavanceerde voorspellingsmethoden.